|
















 |
|
ANATOMİ
Servikal pleksus ilk 4
servikal sinirin (C1-2-3-4) ön dallarından oluşur. Ancak yalnız
2.,3. ve 4. servikal sinirler bloke edilir. Birinci servikal spinal sinir yalnız
motor lifler içerir. Her bir servikal sinir vertebral arterin arkasından geçerek
intervertebral forameni terk eder ve transvers çıkıntının ön ve arka
tüberkülleri arasındaki sulkusta uzanarak transvers çıkıntının ucuna ulaşır.
Transvers çıkıntının tüberkülü cildin 1,5 - 3,5 cm altında bulunur. Sinirler
sulkusu terkederken üst ve alt dallara ayrılır, bu dallar da birbirleri ile
birleşerek bir seri lup oluşturur ve servikal pleksus adını alır. Pleksus üst 4
servikal vertebranın karşısında, levator skapula ve orta (middle) skalen kasın
önünde uzanır, sternokleidomastoid kası tarafından sarılır. Her lup bir
süperfisial ve derin dal verir. Süperfisial dallar sternokleidomastoidin arka
kenarı boyunca uzanır, boyun ve omuz cildi ile yüzeyel dokuları inerve eder
(Resim 1). Derin dallar ise ön boyun kaslarını, diğer derin dokuları ve
diyafragmayı (frenik sinir) inerve eder.
ENDİKASYONLARI
-
Cerrahi: Boyun (karotid endarterektomi, tiroidektomi) ve oksipital bölgedeki
ameliyatlar. Cerrahi amaçla servikal blok uygulamasında tiroid, trakea
ve boynun derin kaslarının maniplasyonu veya baş ve boynun aşırı
ekstansiyonu genellikle hastaları rahatsız eder. Hastalara
midazolam / alfentanil ile
hafif bir premedikasyon
uygulaması girişim sırasındaki rahatsızlıkları ortadan kaldırır hasta ve
hekimi rahatlatır. Ayrıca tam bir blok
sağlanmış olsa bile sıklıkla ek bir sedasyon veya anestezi gerekir. Moore'a göre
tercih edilmesi gereken en iyi yaklaşım azot protoksit + oksijen
kombinasyonu uygulamasıdır. Bu kombinasyonla bilinç çok çabuk geri döner
ve hasta bir kaç dakika içinde sorulara yanıt verebilecek bir duruma
gelir. Böylece girişim sonunda hastanın sesi
ve vokal kordlarda paralizi olasılığı değerlendirilebilir.
- Superfisial boyun girişimleri
- Thyroglossal ve brankial kist eksizyonları
- Boyundaki lenf nodu eksizyonları
- Perkütan karotid balon anjioplasti
- Karotid endarterektomi (Derin servikal pleksus bloku ile birlikte)
İLAÇLAR
| |
Etki başlangıcı (dk) |
Anestezi süresi (saat) |
Analjezi süresi (saat) |
|
% 2 Lidocaine (+ HCO3; + epinephrine) |
10-15 |
2-3 |
3-6 |
|
% 0.5 Ropivacaine |
10-20 |
3-4 |
4-10 |
|
% 0.25 Bupivacaine (+ epinephrine) |
10-20 |
3-4 |
4-10 |
|
Servikal pleksus blokunda lokal anestetiğin
etki süresi daha kısadır. Bunun nedeni boyunun fazla vasküler
yapısı nedeni ile verilen lokal anestetiğin hızla dolaşıma absorbe olmasıdır.
EKİPMAN
Süperfisial servikal pleksus bloku için
23 veya 25 no'
lu iğne, fleksibl tüp ve 20 ml enjektör içeren standart bir rejyonal anestezi
seti yeterlidir
(Resim 2).
TEKNİK
Hasta sırt üstü, yastıksız,
düz olarak yatar. Baş hafifçe ters tarafa çevrilir
(Resim 3). Hastadan başını kaldırması istenerek sternokleidomastoid
kası ve posterior kenarı belirlenir
(Resim 3a).
-
Enjeksiyon
noktalarının belirlenmesi
-
Temporal kemik mastoid
çıkıntısı ve altıncı servikal
vertebra (C6) transvers çıkıntısı (çıkıntının ön yüzündeki tüberkül
- Chassaignac's tüberkülü -) işaretlenir (Resim
4 - 4a).
-
İşaretlenen iki
nokta düz bir çizgi ile birleştirilir. Bu hat servikal transvers çıkıntıların
yerleşimlerini belirtir (Resim 5 -
5a).
-
Bundan sonra mastoid çıkıntı ile C6'nın transvers
çıkıntısı üstündeki tüberkül arasında sternokleidomastoid kasının posterior
kenarı belirlenir. Bu iki nokta arasındaki orta nokta enjeksiyon noktası
olarak işaretlenir.
-
Bölge aseptik olarak temizlenir ve
örtülür. Anestezist blok tarafında hastanın başında yer alır.
-
İğne sternokleidomastoid kasının posterior kenarının
hemen arkasından cilde dik olarak girilir (Resim
6).
-
İğnenin derinliği derin servikal fasiaya göre
subkütan ve superfisial olmalıdır. Negatif kan aspirasyon testinden sonra
3 - 5 ml lokal anestetik subkütan olarak enjekte edilir.
-
İlk enjeksiyondan sonra iğne bu kez 30 - 45 derecelik
bir açıyla superior ve inferiora yönlendirilerek her iki yönde 5'er ml daha
lokal anestetik enjekte edilir (Resim
7 - 8). Enjeksiyon noktasında cilt diğer el ve parmaklar ile fikse
edilmelidir.
|
 |
 |
 |
|
Resim 6. İğne sternokleidomastoid kasının posterior kenarının
hemen arkasından önce cilde dik olarak girilir. 3 - 5 ml lokal anestetik subkütan olarak enjekte edilir. |
Resim 7.
İğne daha sonra
inferiora yönlendirilir ve 3 - 5 ml
lokal anestetik enjekte edilir. |
Resim 8.
İğne bu kez superiora yönlendirilir ve 3 - 5 ml
lokal anestetik de bu alana enjekte edilir. |
ANALJEZİ
Süperfisial servikal pleksus bloku ile
mandibülanın alt yüzü, kulağın 1/3 arka bölümü ile oksipital bölge, boyun ve
ikinci kosta seviyesine kadar omuzları da içine alan bir cilt anestezisi oluşur (Resim
9).
KOMPİKASYONLAR
-
Sistemik
toksik reaksiyon (intravasküler enjeksiyon):
Boyun vücudun diğer bölgelerinden
çok daha fazla vasküler bir yapıya sahiptir. Bu bölgeye verilen lokal
anestetik solüsyon büyük oranda dolaşıma absorbe olarak yüksek bir kan
seviyesi oluşturur. Bu nedenle diğer blok uygulamalarından çok daha yüksek
oranda toksik reaksiyon görülür.
- Hematom: Tekrarlanan
enjeksiyonlardan kaçınılmalıdır.
- Frenik
sinir blokajı:
Derin servikal
pleksus blokajı ile oluşur.
LİNK
|
|
Resim 1.

Resim 2.

Resim 3.

Resim 3a.

Resim 4.

Resim 4a.

Resim 5.

Resim 5a.

Resim 9.
|